ÇARPIK GERÇEKLİK

Hayretle sözcüklerin bir insandan diğerine aynı anlamla geçmediğine şahit oluyorum. Söylenen sözün aynı dil kurgusu içinde söylenmesine rağmen anlamlandırma konusunda farklı sonuçlar üretilmesi nasıl izah edilebilir? İletişim döngüsündeki ileten-mesaj-alıcı üçlüsünde bir sorun oluşuyor. İletenin dizgesindeki anlam, iletiye yüklendikten sonra, onun kontrolünden çıkıyor. Alıcı mesajı açtığı anda sanki bir virüs kutusundan boşalmış mikrop ordusu etrafa yayılıyor. Belirgin bir sözcük onlarca anlam kaymasına uğrayarak algıyı dumur eden bir vasfa bürünüyor. Artık ne söyleyen, ne de söylenen olayı kontrol edemiyor.Peki neden böyle bir sonuçla karşı karşıya kalıyoruz. Burada şu alıntıya ihtiyaç duyuyorum: “Göstergebilimin temel konusunu oluşturan “gösterge”yi (sign) anlamadan göstergebilimi anlamak imkansızdır. Gösterge, “genel olarak bir başka şeyin yerini alabilecek nitelikte olduğundan kendi dışında bir şey gösteren her türlü nesne, varlık ya da olgudur. Daha geniş bir tanımla, gösterge, insanların bir topluluk yaşamı içinde birbirleriyle anlaşmak amacıyla yarattıkları ve kullandıkları doğal diller (Türkçe, İngilizce, Fransızca vb.), çeşitli jestler (el, kol, baş hareketleri), sağır-dilsiz alfabesi, trafik işaretleri, bazı meslek gruplarında kullanılan flamalar, reklam afişleri, moda, mimarlık düzenlemeleri, yazın, resim, müzik gibi çeşitli birimlerden oluşan ve ses, yazı, görüntü, hareket gibi gereçler vasıtasıyla gerçekleşen dizgelerin oluşturduğu anlamlı bütünün birimleridir. “ (daha&helliip;)

Kerem

Oğlum, hayat öyle hızla geçiyor ki, bir an durup nefes almak bazen mümkün olmuyor. Seni, zamanı durduramadığımız bu anlardan birinde davet ettik aramıza. Seni tanımıyoruz henüz. Ama sevmeye çok hazırız. Bizim senin hakkında düşündüklerimizi, sen daha doğmadan öğren istiyorum. Çünkü seni umutla, sevgiyle bekliyoruz. Sağlığını sıhhatini çok umursuyoruz. Annenin beli ve sırtı ağrıyor sürekli. Beş aydır düzgün ve düzenli bir uykusu yok. Uyuyamıyor, sadece sırt üstü yatarsa rahat. Senin yerin her geçen gün daraldığı için karnını tekmeleyerek rahatlamak istiyorsun. Kocaman bir karında, kocaman bir çocuk olarak gelişiyorsun. Ayşe Bahar’da bu kadar ağrı ve sancı çekmemişti annen ama sen de canı çok yanıyor. Umarım sağlığın, sıhhatin ve her huyunla bizim huzur dolu dünyamıza katkıda bulunursun oğlum. Çünkü biz seni böyle bir hayata bekliyoruz. Sana vaat edebileceğimiz de bu kadar. Sevgi ve mutluluk verebiliriz bir süre. Gerisini de sen getirirsin artık. Çünkü hayatını güzel kılacak olan sensin. Sen hayata nasıl bakarsan, o da sana onları verecek. Buna emin olabilirsin. (daha&helliip;)

SENİN BEYAZIN

Sen yankısız şarkılar söylemeye alışıksın. Senfonik ezgiler seni tanımaz. Ben acılarla yüklü bir tarihin her türlü tanığıyım. Telime dokunmayı bilmelisin çağını anlamak için. Çünkü insan eylemde bulunmadan anlayamaz kendi gerçeğini. Ben senin gerçeğinim. Tarihsiz söylencelerinin, umutlarının ve sevinçlerinin tınısıyım. Senin sözsüz duygularına ses, anlam veremediğin sesine tel… Ben senin yüzüne aynayım. Güzelliklerine tut beni. Aşkınla avut beni.Senin beyazın kardır biliyorum.Upuzun saçların sızısı süt beyazın…Düşün Karacaoğlan’da aşk nasıl vurdu kendini açığa. Dadaloğlu erliğini meydanlara nasıl haykırdı. Köroğlu diye bir yiğidin avuçlarına değdim ve coğrafyadan coğrafyaya, tarihin o dar dehlizlerinde biçim değiştirdim hep. Ve şimdi yüreğimi ellerine verdim. Dokun ki sevecenliğinle açılsın yüreğim. Dokun ki akan sularda ses vereyim. Dokun ki matemim son bulsun. Acemi ellerine ahenk, düzensiz duygularına dem getireyim. Dokun ki tutukluğum bitsin; avaz avaz bağırayım yaralarını. Dokun ki sarayım yaralarını. Ben senin ellerine hasretim. Yatağının bir ucunda unutma beni.Senin beyazın kardır biliyorum.Upuzun saçların sızısı süt beyazın.Tuhaf bir ezgidir gençlik. Gür ve anlaşılmaz nağmedir çoğu zaman.  Zaman geriye olanak tanımaz kendini tanımadan. Beni unuttuğun anları taşıyamam. Çatlarım kahrımdan. Utanırım evinin bir köşesinde tozlanan gitarın olmaktan. Tozlu raflarında unutma beni.Senin beyazın kardır biliyorum.Upuzun saçların sızısı süt beyazın.Senin karlı bir kış gününün akşamında tanıdım. Kardın. Sonra karıdın. Bütün temiz duygularımdın. Görmedin. Yıllar eriyen kar misali eskitti bizi. Beyaz uzun saçların hala kalbimin en derin sızısı…

ARZ-I HAL

Sana söylenmedik sözler büyütüyorum bahçemde.Solmayan çiçekler yetiştiriyorum. Renklerini bilmediğim çiçekler… Dallarına konan böcekler baygın düşerler akşamın alacasında. Her seher vakti türküler söyletirler kuşlara. Sana acılarımdan mutluluk yetiştiriyorum, kollarımı kıpırtısız bırakacak kadar büyük ölüm acılarından damıttığım.Sana iç yolculuklarımın aktığı yollar döşüyorum; menzilsiz, uçsuz bucaksız yollar. Anımsa gittiğin günü. Bir temmuz akşamı, kuytularımda kaç kuş son nefesini vermişti; yavrusunu yitirmiş kaç sokak kedisinin iç paralayıcı çığlığı duyuldu sesimde. El ayak çekilmesin diye deli gömleği giydim gün boyu.Suların sessizliğinde duyduğum her kıpırtıdan korktum. Nilüferler şahittir aşkımı ben durgun sularda büyüttüm.Sen yosun kokan denizlerde güneş yanığı tenini koklatırken tanımadığım bir gence, ben tenimi dağladım aynı güneşin közlenmiş ateşinde. Yaralarımın kabuğunu soy, kendini göreceksin. Belki de bir kabuğun altında bir daha böyle güzel yetişmiş bir yemiş göremeyeceksin.Nice çaylar aktı bu yaz derinlerimden. Deminin buğusunda kalbimin bitmeyen sızısını taşıyarak; ve bütün apartmanların  bodrum katından nefret ettim, bir Bodrum sabahı senden aldığım mesajı okuyarak. Nice çaylar aktı apartmanların bodrum katlarından, bütün aşıkların düşleri ıslak bir yorgan gibi ağır ve yamalı; bahçelere oturup birer efkar sigarası yaktık. Ve düşlerimizin dumanından sevgililerimizin boyunlarına sevdalı türküler taktık.Yalnızlığımdan söz ettim sana. Artık yalnız olmadığını söyledin. Belki de kendini bilmez bir yalnıza verilecek en doğru cevabı seçtin. Ama herkesin kavak ağaçları gibi desteksiz sallandığı yalnızlığın bir gün konuğu olursan, bu cevabın ne kadar derin izler bıraktığının anlayacaksın, en güzel uykulardan uyaran korkulu bir düş gibi.Ama yine de ben sana söylenmedik sözler büyütüyorum bahçemde. Gülleriyle gözyaşlarına dokunabilmek için. Sana uzanmak için bir sevgilinin elinde. Ve eğilip öptüğün dudaklarında nemli bir gülümseyiş olabilmek için.Benim anlamadığım, bu kadar konuştuğumuz halde nasıl duygu oluşturamadığımız. Nasıl farkına geç vardığım senin. Seninse beni hiç düşünmediğin kabullenmesi asıl zor olanı. Çünkü benden bir parça kadar yakınsın bana. Hiç ayrı insanlarmışız gibi gelmiyoruz aklıma. Alışamıyorum senin başka birine aşık oluşuna.Yirmi günlük tuttum senden sonra. Baktım ki yirmi ayrı sen yazmışım sayfalara. Meğer ne çok sen tanımışım. Oysa başkaları da vardı hayatımda ve ben aşk yaşıyordum güya. Bir yapraktan yirmi sayfa nasıl yazılır diye sorma. Yüreğinden başka sığınacak yeri olmayanların daha kalın bir kitap yoktur hayatında. Senin yüzün yansımış bütün sayfalara. Bana okumak düştü yalnızca belki temize çekmek bir de uyarınca.Uzun zamandır ilk defa korkuyorum hayatımda. Kaybetmeyi göze alamayanların, kazanacakları bir şeyleri yoktur. Ama göze aldıklarım arasında seni kaybetmek yoktu. Ben seni istedim sevgiye susamış kollarımın arasında yalnızca. Ama sanırım seni kaybetmeyi de öğretiyorsun bana, sevmeyi öğrettiğin üslupla. Tıpkı kazanmayı bilmeyenlerin, kaybedecekleri bir şeyleri olmayacağı gibi, seni de kaybettiklerimin arasına yazıyorum usulca. Melekler kendi cennetlerinde yaşamalıdırlar, unutma.Hoşça kal sevgili meleğim.Başını bir dostun yastığında unuttum. Yüzün siliniyor hafızamdan yavaşça.Hoşça kal sevgili meleğim.Hoşça kal…

ELEŞTİRİ

Baktığımız yerden her şey doğru görünür.Işık ışınlarının doğasını kavrayana kadar geçen binlerce yıl, insanlığa doğrunun ne olduğuna dair hiç bir şey öğretememiştir. Yazılan ve çizilen bütün kalıplar bir açının kenarlarıyla sınırlı olmuştur. Bakışımızın açısı. 45, 60, 90, 180 vb. açılar hep iki çizgiyle ifade edilmişlerdir. Bu iki çizgi arasına sıkışan görüş alanımız bize her şeyi doğru gösterir. Dışında kalan her şey yanlıştır. Ya 360 derecelik bakış açısına sahip olacağız, ya da dünyanın bugün yıkımına zemin hazırlayan kahpe ve acımasız görüş açılarına sıkışıp kalacağız. Dünya 360 derecelik dönüşler yaparken biz kendimizi küçük açılarla ifade etmeye çalışan aymazlar olarak iki çizgi arasında zikzaklar çizerek milyonlarca yılı daha boşuna harcayacağız.Bu dünyanın ilerlemesi için bulunan en değerli şey olan eleştiri kavramı da yalancı sohbetlerin çeşnisi olmaya devam ediyor. Var olan bir şeyi doğru ya da yanlış yönleriyle incelemek olan eleştiri; sadece yanlışlıma üzerine bir tirada dönüşmekte, bazen ölümüne sıkılan kurşunla yer değiştirmektedir. Eleştiri insanoğlunun bulduğu en ilerletici itici güçtür. Ampirik yada analitik, her türlü objektif tutuma ihtiyaç duyan eleştiri, daha çok tekil olgular üzerinden yapılan dar çıkarsamalara kurban edilmiştir.Dilimize sosyalizmin alfabesiyle girmiş olan eleştiri kavramı, sol bir söylemle demagojik halini almış, üstatların yaptığının tersine, ilerleyişi durduran, bahane üreten ve başkasına kusur yükleme mekanizmasına dönüşmüştür. Yaptıklarının sorumluluğunu alması gereken insanoğlu, eleştiriyi daha çok karşısındakini suçlamanın aracına dönüştürmüş ve kendi yetersizliklerinin üstünü örten bir kabuğa büründürmüştür. Doğruya yönelme aracı olan, yanlıştan döndüren, bilimin gösterdiği nedenselliği kabul eden eleştiri aklı, bu rotayı çoktan kaybetmiştir. Yanlıştan dönenin döneklikle suçlandığı bir mekanizmadır artık eleştiri. Statükoyu korumanın, güçleri yedeklemenin aracıdır. Yalanın arkasına sığınanları koruyan bir güce dönüşmektedir. Bilgiye erişimi kısıtlı insan, artık doğru muhakemenin araçlarından da hızla uzaklaşmaktadır. Güçsüzleşen insanoğlu tutuculaşmakta, kendi içine kapanmakta ve yıkıcı bir saldırganlığa yönelmektedir. Eleştiri her geçen gün güç yitirmektedir.Haklı olmakla meşru olmak arasındaki sınır belirsizleşmektedir.Tartışmak kim olduğumuzdan bağımsızdır. Gerçeği arayış, kimliklerimizin sınırlarına takılıp kalamaz. Gerçek neyse bulmak ve teslim etmekle görevliyiz. O halde bazen aleyhimize de olsa doğruyu bulup, açıklamakta tereddüt etmemeliyiz. Yoksa eleştirinin doğası bizi de tarihin çöplüğüne değersizlerin arasına fırlatıp atıverir. Haykırışlarımız birkaç tarla faresinin hassas kulaklarından başka bir yerde yankı bulamaz.

KARTOPU

Kartopu oynamanın ne kadar tehlikeli olabileceğini evvelsi gün öğrenmiş olduk. Yanlışlıkla sevinçle savurduğunuz bir kartopu komşunun camına değerse bunun cezası ölümmüş. Amerika'da mülke izinsiz girmenin cezası ölüm olur da filmlerde, çok tuhafıma giderdi. Bizde mülkümüze gece yarısı en tatlı uykumuzun arasında sızan adi hırsıza eşit güç kullanımı arayan adalet sistemimimiz, cama çarpan kartopu için bir insanı kalbinden bıçaklayan katile ne ceza verecek bakalım. Hangi saygın indirimden faydalanarak aramıza sızacak bu cani daha sonra; hangimizi, hangi basit kusurumuzdan dolayı doğrayacak diye gün sayacağız. (daha&helliip;)

TECAVÜZ NEDİR?

Tecavüz:  sınırı aşma; namusuna saldırma, sarkıntılık; aşma, öteye geçme olarak tanımlı TDK sözlükte.Özgecan Aslan cinayeti bunları tartışma şansı verdi bize. Bir başkasının vücut ve kişilik bütünlüğüne yönelmiş şiddet ve hak ihlali olan tecavüz, mütecavizin eylemini sorgulama hakkını veriyor bize. Tecavüze yönelik her türlü eylem içkin olarak hedefindeki şahsı sıfır düzeyine indirgemiş olmayı, onu nesneleştirmeyi, eşyalaşmış bireyi isteği dışında kullanmayı ve iradesini hiçe sayarak aşağılamayı varsayar. Bu eylemi şu veya bu şekilde açıklamaya çalışmak ve ona haklılık payı verme çabası suça ortak olmayı da göze almak demektir. Çünkü seçme hakkı olan her insan suçu seçmekle cezayı da kabul etmiş olacaktır. Bilimsel incelemeleri bunun dışında tutmak gerekir.Siyasal hayatımız toplumsal özürlerimize kılıf hazırlama çabalarına bir son verip, kusurlarımızı net olarak tarif ederek bunlara bir cezai yaptırım uygulamayı akıl etmelidir. Çünkü sınırları belirlenmeyen toplumsal ahlak kaotik ve vahşi bir hal almaya doğru çok hızlı evrilir. Bunun en yakın örneği IŞİD ve benzeri islami kökenli yapılardır. Orada gördüğümüz dejenerasyonun hızı ve sınırları konusunda her gün şok olmaktayız. Kadınlara yönelik yepyeni uygulamalarıyla dimağımızı kurutmaktadırlar. Ama 21. Yüzyılda hızla bozulan şey sadece burası değildir. Duygusuz cinayetler hem gelişmiş batının hem de geri kalmış doğunun temel sorunudur. Kadın burada her zaman yok hükmündedir. İnsanlığın gelmiş olduğu kültürel evre hala kadına uygun bir yer bulamamışlıktır. Bütün gelişmişlik fiziki güçlülüğün dengesini kuramamıştır.Sonuç olarak kadına ve diğer cinslere tecavüz edenler bunun bir insanlık suçu olduğunu bilmedikleri ve kabul etmedikleri sürece bu suçu işlemeye devam edeceklerdir. Taa ki devletler nezdinde bunun gerçek bir insanlık suçu olduğu ve samimiyetle cezalandırılması ve toplumsal-kültürel eğitiminin tamamlanmasına kadar.